Er is veel te doen over het feit dat de wolf zich klaarblijkelijk weer in Nederland heeft gevestigd. Er zijn fervente tegenstanders die betogen dat dit dier hier niet thuis hoort. Maar er zijn vanzelfsprekend ook voorstanders die zijn terugkomsin ons land bejubelen. Toen ik klein was en opgroeide kende ik de wolf alleen maar van de dierentuin. En uiteraard van de sprookjes over ‘Roodkapje’ en ‘De Wolf en de zeven geitjes’. Beide sprookjes van de gebroeders Grimm. In die sprookjes kwam de wolf er niet bepaald positief vanaf. Hij werd gekenschetst als een wild en onbetrouwbaar dier dat mensen en dieren aanvalt. Geen wonder dat je als kind een zekere angst ervaarde bij de gedachte aan een wolf.

Wildbeheer

De grootste tegenstanders van het feit dat de wolf zich weer in Nederland heeft gevestigd zijn vermoedelijk jagers en schapenhouders. En dat is op zich niet zo verwonderlijk als je je bedenkt dat de het beest in zekere zin een concurrent is van de jager. Hij jaagt immers net als een jager bij voorkeur op groot wild zoals reeën, herten en wilde zwijnen. Zowel de wolf als de jager doen dus aan wildbeheer. Groot verschil tussen beide is echter dat de wolf veel beter selecteert welk dier wordt bejaagd. Hij heeft namelijk een neus voor oude en zieke dieren. Jagers zeggen vaak dat zij ook alleen op zieke en oude dieren jagen, maar dat is natuurlijk gewoon een fabeltje. Want wie wil er nou met kerst een ziek of oud dier op zijn bord?

All you can eat

Schapenhouders zijn over het algemeen ook geen fan van de wolf en dat is te begrijpen. Wolven hebben in Nederland al dikwijls slachtoffers gemaakt in schapenpopulaties. Als je je echter een beetje in dit dier verplaatst is dat eigenlijk niet meer dan begrijpelijk. Wat zou jij doen als je de keuze hebt tussen een ‘all you can eat’ buffet waar je nauwelijks iets voor hoeft te doen en het jagen op groot wild? Schapenhouders in gebieden waar de wolven actief zijn, zijn overigens wettelijk verplicht om een (gesubsidieerd) wolf werend hek om hun kudde te plaatsen om daarmee het beest op afstand te houden. Maar veel schapenhouders vinden dat de wolf niet in Nederland thuishoort en zien het plaatsen van zo’n hek als toegeven. Toegeven dat de wolf hier een plek verdient.

Wolf werend hek

Weet je hoeveel schapen er jaarlijks een onnatuurlijke dood sterven in Nederland? In 2023 zijn er volgens het CBS 737.000 schapen (inclusief lammeren) geslacht. Tel daar de schapen en lammeren bij op die voortijdig sterven door bijvoorbeeld ziekte of transport en je komt al snel aan zo’n 850.000 En hoeveel schapen zijn er pak ‘m beet door een wolf in datzelfde jaar aan hun einde gekomen in Nederland? Dat zijn er ongeveer 1200. Dat is afgerond 0,1 procent van het totaal aantal schapen dat jaarlijks in Nederland een onnatuurlijke dood sterft. En dat aantal zou dus nog veel kleiner zijn als de schapenboeren die het betreft allemaal een wolf werend hek om hun kudde hadden geplaatst.

Mensenschuw

Desondanks begrijp ik  het sentiment maar al te goed. De wolf wordt als een bedreiging gezien. Niet alleen door schapenhouders en jagers, maar ook door ouders met kleine kinderen en hondenbezitters. Maar is die angst terecht? Wat weten we nou werkelijk over het gedrag van de wolf en de incidenten waar kinderen of honden bij betrokken waren? Laten we eens bij het karakter van de wolf beginnen. Ik ben geen bioloog, dus mijn wijsheid komt niet uit de boeken, maar vooral van internet. De wolf is sterk, veerkrachtig, snel en heeft hoogontwikkelde zintuigen. Bovendien is hij als gevolg van zijn grote intelligentie en aanpassingsvermogen in staat om lange reizen te maken en te overleven in de moeilijkste omstandigheden. Hij is erg mensenschuw en zal een confrontatie dan ook meestal proberen te vermijden.

Even wennen

Zo’n honderdvijftig jaar geleden was de wolf nog een inheemse diersoort in ons land. Maar door menselijk ingrijpen stierf het dier hier uit. Een kleine tien jaar geleden werd hij sinds lange tijd weer gespot in Nederland. Inmiddels heeft de wolf zich hier duidelijk gevestigd en groeit de populatie. Dat is natuurlijk even wennen. En het feit dat wij niet met hem zijn opgegroeid, gecombineerd met zijn negatieve sprookjesimago, helpt natuurlijk niet heel erg. Maar als wij de wolf de ruimte gunnen, dan denk ik dat we prima kunnen samenleven met dit intelligente beest. En voorlopig hebben het aantal bijtincidenten met honden veruit de overhand ten opzichte van bijtincidenten met wolven.

Tot besluit

Dus wat gaat het worden? Gaan wij ons als mens een beetje aanpassen, zodat het samenleven met wolven een eerlijke kans krijgt? Of blijven we hardnekkig ons materiële eigenbelang vooropstellen en is de wolf over een paar jaar opnieuw uitgestorven in ons land? Ik hoop heel erg op dat eerste, maar heel erg optimistisch ben ik niet.